Sessies II – 13:30

De Bullet Journal methode draagt bij aan het ontwerpen van jouw eigen manier van denken. Binnen CMD gaat ontwerpen niet alleen over vorm, maar ook over betekenis, verantwoordelijkheid en impact. Hoe we denken bepaalt wat we maken en hoe we ons verhouden tot een wereld in voortdurende verandering. Ontwikkelingen in technologie en AI volgen elkaar snel op en vragen om bewust omgaan met ons eigen denkvermogen. Door gedachten vast te leggen, te ordenen en te bevragen op papier, wordt denken zichtbaar en bewust stuurbaar.

Tijdens deze praktische workshop werk je met pen en papier en maak je kennis met de basisprincipes van de Bullet Journal methode. Door middel van korte oefeningen ervaar je hoe schrijven en structureren helpt om focus, inzicht en samenhang in je denken te creëren. Het notitieboek fungeert als werkruimte om gedachten te ontwerpen, keuzes te verkennen en richting aan te brengen. Vanuit deze persoonlijke ervaring maken we samen de vertaalslag naar de onderwijspraktijk. Hoe helpt deze manier van werken studenten om actief om te gaan met verandering, reflectie en planning binnen studie en projecten?

Wander Elout is docent en minorcoördinator bij CMD Leeuwarden en betrokken bij de minor Experience Design. Daarnaast is hij gecertificeerd Bullet Journal-trainer. In zijn onderwijspraktijk werkt hij veel met reflectie, persoonlijk leiderschap en het zichtbaar maken van denkprocessen. Wander gebruikt Bullet Journaling als toegankelijk en praktisch middel om studenten te ondersteunen bij het maken van bewuste keuzes en het vormgeven van hun leerproces. Zijn workshops zijn direct toepasbaar. Wander wordt gedreven door het versterken van zelfstandig denken bij studenten en docenten; in een onderwijscontext waarin ontwikkelingen elkaar steeds sneller opvolgen.

Figma Make maakt ontwerpen voor het web sneller met AI. Je genereert UI-elementen, complete interfaces of interactieve prototypes die je verder uitwerkt in Figma. Voor studenten wordt de stap van idee naar prototype daarmee een stuk korter. Maar de tool kan ook leiden tot visuele middelmaat en voor complexe flows is het niet geschikt.

Tijdens deze sessie leer je best practices en ontvang je tips over het werken met Figma Make. Daarnaast bespreken we hoe je de tool kunt inzetten in je lessen. Je gaat ook kort zelf aan de slag met het genereren van een eenvoudig prototype. Na afloop heb je een goed beeld van de mogelijkheden van Figma Make, heb je geoefend met het genereren van een interface en weet je waar de valkuilen liggen, zodat je studenten beter kunt begeleiden en hun werk kritischer kunt beoordelen.

Bedoeld voor  nieuwsgierige docenten met basiservaring Figma
Duur  45 minuten
Neem mee  je laptop met Figma geïnstalleerd

Jeroen Disch is een ontwerper met meer dan 20 jaar ervaring in merkidentiteiten, digital design en ontwerpen met AI. Hij leidde teams bij onder andere GRRR en Bravoure en werkt nu als zelfstandig art-director en docent. Hij geeft les bij verschillende CMD-opleidingen en is schrijver van de nieuwsbrief Halfvet, elke twee weken gelezen door 3000+ Nederlandse creatieven. Meer over Jeroen Disch op disch.nl.

Steeds meer studenten ontwerpen conversational agents, chatbots en AI-interfaces. Diensten verschuiven van schermen en knoppen naar dialogen als primaire interface. Maar waar we voor traditionele interfaces duidelijke UX-heuristieken hebben, zoals van Jacob Nielsen en Ben Shneiderman, zijn die voor conversational interfaces minder uitgekristalliseerd. Wanneer is een chatbot “goed”? Wat maakt een gesprek effectief, ethisch, of overtuigend? Hoe beoordeel je agency, transparantie, usability en empathie?

Tijdens deze praktische workshop verkennen we bestaande en nieuwe heuristieken voor conversational design. We onderzoeken samen welke criteria relevant zijn voor dialoog interfaces en hoe jij deze heuristieken op een bruikbare, praktische manier kunt toepassen. Doel is om samen tot een set werkbare en relevante heuristieken voor conversational interfaces te komen, die jij en je studenten kunnen gebruiken in onderwijs en afstuderen.

Marieke Welle Donker-Kuijer is docent bij CMD Utrecht en de master Data-Driven Design, en betrokken bij de minor Big Data en Design. Daarnaast is zij afgelopen jaar gepromoveerd op de vraag hoe experts heuristische evaluaties in de praktijk uitvoeren, en hoe de vorm en inhoud van heuristieken hun oordelen beïnvloeden. Marieke vindt het een uitdaging om theorieën en onderzoeksmethoden zo naar de praktijk te vertalen, dat CMD- en DDD-studenten hier direct praktisch mee aan de slag kunnen en hun concepten en designs beter onderbouwen.

Ontwerpers leren ethisch denken maar passen het niet altijd toe. Studenten kennen de frameworks: Value-Sensitive Design, Humanity-Centred Design, en toch grijpen ze in de praktijk onbewust naar vertrouwde patronen, die ze doorleven op sociale media, gaming of datingapps -zonder te beseffen welke ethische aannames ze daarmee meenemen. Dit noemen we een solution repertoire: de mentale gereedschapskist van ontwerpoplossingen die studenten reflexmatig meenemen uit hun eigen digitale leefwereld. Het probleem is niet dat ze die patronen niet kennen, het probleem is dat ze deze toepassen zonder deze kritisch te bevragen of ze aan te passen in de nieuwe context.

Tijdens deze interactieve lezing verkennen we samen hoe dit gebeurt en wat we eraan kunnen doen. Aan de hand van een concrete casus, studenten die digitale democratische participatietools ontwerpen voor praktisch opgeleide jongeren, ontdekken we samen hoe een ‘speelveldanalyse’ zichtbaar maakt waar ontwerp en ethiek wringen: in technologie, samenleving, organisatie en het ontwerpproces zelf. Je gaat niet weg met één antwoord, maar met een scherper oog voor de spanning tussen goede intenties en alledaagse ontwerpkeuzes.

Saskia Pouwels is CMD-docent en onderzoeker bij het lectoraat Human Experience & Media Design aan de HU. Daarnaast werkt zij als PhD-onderzoeker aan de TU/e (Industrial Design). Haar promotieonderzoek richt zich op agency en digitale democratische innovaties: hoe ontwerp agency kan versterken in participatieprocessen en gelijkwaardige democratische deelname kan bevorderen. Voor haar academische carrière werkte ze als senior ontwerper bij Studio Dumbar en was ze bijna tien jaar oprichter en mede-eigenaar van ontwerpbureau Hats & Tales, waar ze ontwerpinterventies maakte voor maatschappelijk betrokken organisaties.